Course syllabus
EKON437 Piyasa Analizleri
Düzey: Lisans (4. sınıf) · Dönem: 2026–2027 Güz
Öğretim üyesi: Doç. Dr. Mehmet Fatih Buğan
Ders saati: Perşembe 13:30–16:05 · Derslik: Z-04
Dersin amacı
Piyasaların yapısını, firmaların fiyatlama ve rekabet stratejilerini, piyasa başarısızlıklarını ve rekabet politikasını mikro iktisat ve endüstri iktisadı araçlarıyla, uygulamalı örnekler üzerinden incelemek.
Öğrenme çıktıları
- Arz–talep modelini ve esneklikleri gerçek piyasa verisine uygular.
- Tam rekabet, tekel, tekelci rekabet ve oligopol piyasalarını karşılaştırır.
- Temel oyun kuramı araçlarıyla oligopol davranışını çözümler.
- Yoğunlaşma ölçülerini (CR4, HHI) hesaplar ve yorumlar.
- Fiyat farklılaştırması, giriş engelleri ve dikey ilişkileri açıklar.
- Rekabet Kurumu kararlarını iktisadi gerekçeleriyle değerlendirir.
Haftalık plan
| Hf | Konu | Okuma / hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Derse giriş. Piyasa kavramı, piyasa tanımı ve ilgili piyasa | Cabral, bl. 1 |
| 2 | Arz, talep ve esneklikler: piyasa verisiyle tahmin mantığı | Pindyck & Rubinfeld, bl. 2 |
| 3 | Maliyet yapıları, ölçek ve kapsam ekonomileri | Cabral, bl. 2–3 |
| 4 | Tam rekabet ve tekel: refah analizi, ölü ağırlık kaybı | Pindyck & Rubinfeld, bl. 9–10 |
| 5 | Piyasa gücü ve yoğunlaşma: Lerner endeksi, CR4, HHI | Cabral, bl. 4 · Uygulama: Türkiye’den bir sektörde HHI |
| 6 | Oyun kuramına giriş: Nash dengesi, tutsak ikilemi | Cabral, bl. 4 |
| 7 | Oligopol modelleri: Cournot, Bertrand, Stackelberg | Pepall vd., bl. 9–11 |
| 8 | Ara sınav | — |
| 9 | Fiyat farklılaştırması ve paket satış | Pepall vd., bl. 5–8 |
| 10 | Ürün farklılaştırması ve tekelci rekabet; reklam | Cabral, bl. 14 |
| 11 | Giriş engelleri, caydırıcı stratejiler ve yıkıcı fiyatlama | Cabral, bl. 11 |
| 12 | Kartel, danışıklı davranış ve dikey ilişkiler | Cabral, bl. 8, 13 |
| 13 | Dijital piyasalar ve platform ekonomisi: ağ dışsallıkları, iki yönlü piyasalar | Cabral, bl. 17 |
| 14 | Rekabet politikası: 4054 sayılı Kanun ve Rekabet Kurumu vaka incelemeleri. Vaka sunumları | Rekabet Kurumu kararları (seçili) |
Değerlendirme
| Bileşen | Ağırlık |
|---|---|
| Ara sınav | %30 |
| Sektör/vaka analizi (grup) | %20 |
| Final sınavı | %50 |
Sektör analizi: Türkiye’den bir sektör (ör. çimento, akaryakıt, perakende, GSM) seçilerek piyasa yapısı, yoğunlaşma, giriş engelleri ve varsa Rekabet Kurumu kararlarının değerlendirilmesi; 14. haftada 10 dakikalık sunum.
Temel kaynaklar
- Cabral, L. M. B. Introduction to Industrial Organization. MIT Press.
- Pepall, L., Richards, D. & Norman, G. Industrial Organization: Contemporary Theory and Empirical Applications. Wiley.
- Pindyck, R. S. & Rubinfeld, D. L. Microeconomics. Pearson (Türkçe çevirisi de kullanılabilir).
- 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun; Rekabet Kurumu yıllık raporları ve kararları.